Araç çubuğuna atla
Ekonomi

Çelikhan Tütününün Coğrafi İşareti ne Demektir? Hasadı ve İşlenmesi

Çelikhan Tütününün Coğrafi İşareti ne Demektir? Hasadı ve İşlenmesi. Bir ürünün kaynağı, özelliği ve özelliğiyle coğrafi alanı arasında olan bağlantısının gösterildiği ve bu bağlantının garanti edildiği kalite işaretidir. Bu tescille ürünün geleneksel olduğu, bölgeye ait hammaddeyle yerel vasıflara sahip olarak ünlenmiş ürünleri korumak amacıyla kullanılır. Yasal mevzuat olarak 6769 s. Sınaî Mülkiyet Kanunu 34. md. ile ilgilidir. Bu maddede coğrafi işaret nitelik, ün veya özellik yönünden ülke, bölge, alan veya yöreyle özdeşleşen ürüne verilen işaret olarak tanımlanmıştır. Coğrafi işaret, menşe adı, mahreç işareti ve geleneksel ürün olarak üç farklı şekilde tescil edilir. Coğrafi işaret seçilecek kategorilerden bazıları sanayi ürünleri, tarım, gıda, el sanatları ve madenî ürünlerdir.

Menşe adı

Coğrafi işaret verilecek ürün belli bir coğrafi yere aitse işaretine menşe adı denilmektedir. Ürünle ilgili tüm işlemler o coğrafi yerde gerçekleşmelidir.

Mahreç işareti

Coğrafi işaret verilecek ürün belli bir coğrafi yere ait olmakla birlikte, ürünle ilgili işlemlerin en az biri o coğrafi yerde gerçekleşmelidir. Hammadde, üretim veya işleme süreçlerinden biri bahse konu coğrafi yerde gerçekleşip, diğer süreçler coğrafi yer dışında gerçekleşebilir.

Geleneksel ürün

Menşe adı ile mahreç işareti dâhilinde olmayan piyasa ürününü tanımlamak için kullanılan işarettir. En az 30 yıl boyunca geleneksel olarak o coğrafi yerde kullanıldığını kanıtlar. Geleneksel ürün coğrafi işareti alabilmesi için bir ürünün:

  • Geleneksel yöntemlerle göre üretilmiş veya işlenmiş ürün veya bileşim olması.
  • Geleneksel hammaddeden veya malzemelerden üretilmiş olması.
  • Sınırları belirli bir coğrafi yerin ad olarak geleneksel ürün işaretinde kullanılmaması.

Çelikhan Tütününün Coğrafi İşareti

Ülkemizde yetiştirilen tütünler içinde coğrafi işareti olan tek tütün Çelikhan Tütünü’dür. 66 tescil numarası ile menşe adı türünde işaret verilen Çelikhan Tütünü markalama biçiminde kullanılmaktadır. Resmi coğrafi işret tescilinde Çelikhan Tütünü şu şekilde tanımlanmıştır:

  • Tatlı sert harmanlı,
  • Kendisine has kokusu olan,
  • Pipoda da kullanılan,
  • Zenepsiz yapraklı,
  • Sığırdili şeklinde,
  • Kurusu açık sarı,
  • Uçları küt ve karınlı,
  • Elastik,
  • İnce ve yumuşak dokulu,
  • Yüzde 2,85 ilâ 5,35 oranında nikotin, yüzde 9,4 ilâ 20,5 oranında indirgen şeker, yüzde 0,2 ila 1,15 oranında nitrat içerir.

Çelikhan Tütününün hasadı ve işlenmesi

Tütünün boyu uygun seviyeye geldiğinde üst kısımlarındaki yaprakların tomurcukları veya çiçek salkımlarıyla toplanır. 10 ilâ 15 gün geçince filiz toplanmaya başlanır. Filiz toplama 7 ilâ 10 gün arayla, 2 veya 3 kez yapılır. Yaprakları soldurma işleminden sonra birbirine değmeyecek şekilde ipe dizilir. Gölgede veya güneşte kurutulur. Güneşte kurutulacak tütünler bir haftadan daha uzun süreyle güneşe maruz kalmamalı, üzerleri örtüyle kapatılmalıdır. Güneşte kurutma bitince hava alan gölgede kurutmaya devam edilir. İşlemeye geçecek tütündeki nem yüzde 20 oranında olmalıdır. Nem oranının düşmesi hâlinde olursa ipe dizili tütün yapraklarına su püskürtülmektedir.

Yapraklardan bozulan veya arızalananlar ayıklanır. Renk ve boy olarak aynı olanlardan 30 civarındaki yapraklar demet hâline getirilir. Tekrar istiflenerek veya istiflenmeksizin mayalanma amacıyla doğranır (kıyılır).

ilginizi çekebilecek diğer makalelerimiz;

Tütün nerede yetiştirilir? Nasıl yetiştirilir? Mamulleri nelerdir ?

Tütün Hakkında Herşey : Bitki Tanıtımı Serisinde Tütün nedir? Tarihçesi

Etiketler

4 Yorum

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

İlgili Makaleler

Başa dön tuşu
Kapalı
Kapalı